المحقق الأردبيلي

136

اصول دين ( فارسى )

و دانا باشند پيش سنّيان و معتزله و صالحيه ، خلاف مر شيعه را كه نزد ايشان ثابت نمىشود به غيرنصّ . و ما را دليل بر آنكه به بيعت نيز ثابت مىشود آن است كه ثابت شده است امامت ابى بكر به بيعت ، چنان كه خواهد آمد . و بعد از آن نقل پنج دليل از شيعه بر آنكه به بيعت ثابت نمىشود ، كرده و جواب گفته . از جمله آنكه : « قضا كه امر جزئى است مثلا ، ثابت نمىشود به بيعت ، پس چون ثابت شود امامت با آنكه امر كلّى و عظيم است ؟ » . و جواب گفته كه : « قبول نداريم كه قضا ثابت نمىشود به بيعت ؛ چه آن خلافى است و بعضى برآنند كه آن ، ثابت مىشود به بيعت » . « 1 » و فساد اين مخفى نيست ؛ چه برتقدير آنكه خلافى باشد ، به آن قايل نمىتوان شد بىدليل و حال آنكه معلوم و مشهور ميان علماء خلاف آن است . و چون چنين نباشد و حال آنكه موجب فساد بسيار است ؛ چه احتمال دارد كه امام ، بسيار شود و ميان ايشان جنگ و فتنه پديد آيد و هركس به هركه ميل داشته باشد بيعت كند و اگرچه فاسق بلكه كافر باشد با آنكه عدالت شرط است به اجماع چنانچه در اوّل بحث امامت در مواقف نيز شرط كرده است « 2 » .

--> ( 1 ) . شرح المواقف ، ج 8 ، ص 352 . ( 2 ) . المواقف چاپ شده ضمن شرح المواقف ، ج 8 ، ص 350 : « نعم يجب أن يكون [ الإمام ] عدلا » .